Opereren is een topsport, een Black Box helpt in de ‘wedstrijdanalyse’

Het gebruik van een black box op de operatiekamer (OK) kan helpen om de communicatie en samenwerking van een operatieteam te verbeteren, blijkt uit promotieonderzoek van Anne-Sophie van Dalen. Het resultaat van haar zesjarige onderzoek werd op 18 februari gepubliceerd. Communicatie en samenwerking in het operatieteam bepaalt voor een belangrijk deel of een ingreep goed verloopt. De black box legt alles vast wat er tijdens de operatie gebeurt, waaronder de medische gegevens van de patiënt.

Twee grote halve bollen aan het plafond – de camera’s – en een langwerpige microfoon zijn de zichtbare elementen van de Black Box. De medische datarecorder registreert beeld en geluid tijdens een ingreep, maar ook gegevens die apparatuur in de OK bijhoudt over de patiënt. Vrijwel alles wordt meegenomen: van het openen van een deur en de bloeddruk van de patiënt tot wat er op de operatiecamera in de buik te zien is, de bewegingen van de teamleden en hun gesprekken.

Nabespreken wat goed en fout ging

Met behulp van software worden de gegevens anoniem gemaakt, gesynchroniseerd en geanalyseerd, waarna het systeem met behulp van algoritmen een rapport produceert die de meest ‘opvallende’ momenten bevat. “Die momenten kijk je met het hele OK-team terug en vervolgens bespreek je ze”, vertelt Van Dalen. “Dat kunnen zaken zijn die niet zo lekker liepen, maar ook dingen die juist wél goed gingen.”

Doel van de Black box is het verbeteren van de zorg op de operatiekamer en daarmee de veiligheid voor de patiënt. Van Dalen was vanaf het begin in 2016 betrokken bij de invoering van de black box (ORBB), die vier jaar lang het onderwerp was van haar onderzoek. Op 18 februari promoveerde ze op de studie. Naar verwachting zullen meer OK’s in Amsterdam UMC een black box krijgen.

Black box niet bedoeld voor ‘afrekenen’

98 procent van de mensen die met het systeem hebben gewerkt – van artsen, verpleegkundigen en anesthesiologen tot co- en operatieassistenten – raadt collega’s aan hun operaties via de ORBB te evalueren. “In de topsport kijk je ook beelden terug”, zegt chirurgiehoogleraar Marlies Schijven, promotor van Van Dalen en medeverantwoordelijk voor het invoeren van de black box. “Opereren is naast topsport, bij uitstek een teamsport. En wie wil er nou niet tot het beste team behoren?”

Van Dalen benadrukt dat de ORBB bedoeld is om te leren van wat er goed en fout gaat, niet om mensen op fouten af te rekenen. “We hebben het systeem zó ontworpen dat het voor medewerkers veilig is om de black box te gebruiken. Je kijkt namelijk naar het geheel, niet naar één persoon. De kracht van de ORBB is dat je met zijn allen evalueert wat er precies gebeurt in de OK. Daarvoor is wel een cultuurverandering nodig. Het hele team moet zich veilig voelen om te zeggen wat er niet goed is gegaan. Het is dan ook belangrijk om open te zijn over wat je met die gegevens gaat doen: nadat het rapport is gemaakt, worden de originele data gewist.”

Dit artikel is gedeeltelijk overgenomen van ICT&Health. Het oorspronkelijke artikel vindt u hier.

Foto: ArturVerkhovetskiy

Deel dit artikel

Related news

Bij Demcon vinden innovaties hun tehuis

Nooit meer tanken met de Lightyears van DID-ambassadeur Gearte Nynke Noteboom

Stelling: Verbeelding is hetzelfde als innovatie

Jeangu Macrooy laat 20 april horen hoe de artiest zichzelf met zijn derde album innoveerde

𝑴𝒂𝒈𝒊𝒄 50 𝑨𝒘𝒂𝒓𝒅: wie wordt het?

Een kroniek van de kunstenaar in de bunker op Vliegveld Twenthe

22% + 22%

Korting

22-02-2022 van

22:00 uur tot 22:22 uur

Kortingscode: DID22

April